Balustradę francuską należy zaplanować równocześnie z oknem, elewacją i sposobem kotwienia, ponieważ późniejsze dopasowywanie zabezpieczenia do gotowej fasady może prowadzić do problemów z montażem. Portfenetr powinien przede wszystkim chronić przed wypadnięciem przez nisko osadzone lub sięgające podłogi okno. Dopiero po spełnieniu wymagań dotyczących bezpieczeństwa można zdecydować o rodzaju szkła, mocowaniach oraz wyglądzie całej konstrukcji.

Duże przeszklenie wpuszcza do wnętrza więcej światła i wizualnie otwiera pomieszczenie na otoczenie. Jeżeli jednak za oknem nie ma balkonu, potrzebna jest balustrada francuska. Jej konstrukcja zajmuje niewiele miejsca, ale musi zostać zaprojektowana równie starannie jak klasyczna balustrada balkonowa.

Co to jest balustrada francuska?

Balustrada francuska, nazywana także portfenetrem, to zabezpieczenie montowane przed wysokim oknem lub drzwiami balkonowymi, za którymi nie znajduje się balkon. Jej zadaniem jest uniemożliwienie wypadnięcia po otwarciu skrzydła.

Taka balustrada nie tworzy powierzchni, na którą można wyjść. Jest mocowana bezpośrednio do konstrukcji budynku, najczęściej po bokach otworu okiennego albo do odpowiednio przygotowanej części elewacji. Może mieć formę stalowych profili, pionowych prętów lub przezroczystej tafli szkła.

Szklany portfenetr dobrze sprawdza się tam, gdzie inwestorowi zależy na zachowaniu widoku i dopływu światła. Tafla nie dzieli optycznie przeszklenia na mniejsze pola, dlatego duże okno nadal pozostaje jednym z najmocniejszych elementów fasady.

Kiedy przy oknie potrzebna jest balustrada francuska?

Balustrada francuska jest potrzebna wtedy, gdy dolna krawędź otwieranego okna znajduje się na wysokości, która nie zapewnia wystarczającej ochrony przed upadkiem. Dotyczy to przede wszystkim okien sięgających podłogi oraz drzwi balkonowych zamontowanych bez balkonu lub loggii.

Warunki techniczne określają minimalną odległość pomiędzy podłogą a górną krawędzią wewnętrznego podokiennika. Na kondygnacjach położonych poniżej 25 m nad terenem powinna ona wynosić co najmniej 0,85 m. Powyżej 25 m wymagane jest co najmniej 1,1 m. Przepisy dopuszczają niższe położenie podokiennika, jeżeli okno zostanie zabezpieczone balustradą do wymaganej wysokości albo w dolnej części zostanie zastosowane skrzydło nieotwierane i szkło o podwyższonej wytrzymałości.

Nie oznacza to jednak, że każdy portfenetr można zaplanować według jednego schematu. Znaczenie mają między innymi rodzaj budynku, wysokość kondygnacji, sposób otwierania okna i konstrukcja ściany. Rozwiązanie powinno być zgodne z projektem oraz zweryfikowane przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia.

Jaką wysokość powinna mieć balustrada francuska?

Minimalna wysokość balustrady francuskiej zależy od rodzaju budynku. W domu jednorodzinnym oraz we wnętrzu mieszkania wielopoziomowego minimalna wysokość balustrady wynosi 0,9 m. W budynku wielorodzinnym, obiekcie zamieszkania zbiorowego, placówce oświatowej i zakładzie opieki zdrowotnej jest to 1,1 m. Dla innych budynków przepisy również wskazują 1,1 m.

Wysokość nie jest jedynym parametrem, który trzeba uwzględnić. Konstrukcja powinna przenosić wymagane siły poziome, nie może mieć ostro zakończonych elementów, a rodzaj wypełnienia musi odpowiadać przeznaczeniu obiektu. W budynkach, dla których przepisy ograniczają szerokość prześwitów w balustradach, maksymalny wymiar otworu między elementami wypełnienia wynosi 0,12 m.

Przy szklanym portfenetrze problem szerokości prześwitów praktycznie znika, ponieważ tafla tworzy jednolitą osłonę. Nadal trzeba jednak prawidłowo dobrać jej wymiary, budowę oraz sposób zamocowania.

Przykładowa tabelka

Jakie szkło nadaje się na portfenetr?

Na balustradę francuską najczęściej stosuje się szkło bezpieczne:

• laminowane,

• hartowane i laminowane.

Tafla może być wykończona jako:

• przezroczysta,

• matowa,

• przyciemniana,

• z nadrukiem.

Ostateczny rodzaj, układ i grubość szkła powinny zostać dopasowane do wymiarów portfenetru, sposobu podparcia oraz obciążeń działających na konstrukcję.

Kiedy zaplanować sposób montażu portfenetru?

Sposób montażu portfenetru najlepiej ustalić jeszcze przed wykonaniem ocieplenia i obróbek elewacyjnych. Dzięki temu można przygotować stabilne miejsca kotwienia i uniknąć mocowania balustrady wyłącznie w warstwie izolacji.

Balustrada musi przekazywać obciążenia na konstrukcję nośną budynku. Styropian, wełna mineralna, tynk ani okładzina elewacyjna nie stanowią odpowiedniego podłoża dla kotew. Jeżeli mocowania przechodzą przez ocieplenie, potrzebne są właściwie dobrane elementy dystansowe oraz staranne zabezpieczenie miejsc ingerencji.

Podobna zasada obowiązuje podczas montowania balustrad na balkonach i tarasach. Tam dodatkowym problemem jest ochrona hydroizolacji przed przebiciem i przeciekami. Więcej o dobieraniu kotwienia do gotowych warstw budynku piszemy w artykule Balustrada szklana na ocieplonym tarasie – jak uniknąć mostków termicznych i przecieków?.

Jak można zamocować szklaną balustradę francuską?

Szklany portfenetr można zamocować punktowo, w profilach liniowych albo za pomocą uchwytów połączonych z bocznymi elementami konstrukcji. Wybór rozwiązania zależy od budowy ściany, szerokości okna, grubości ocieplenia oraz oczekiwanego wyglądu.

Mocowanie punktowe pozwala ograniczyć liczbę widocznych elementów. Tafla jest wtedy podtrzymywana przez rotule lub uchwyty rozmieszczone zgodnie z projektem. Rozwiązanie wygląda lekko, ale wymaga dokładnego wykonania otworów w szkle i precyzyjnego przygotowania punktów kotwienia.

Profil liniowy może obejmować dolną albo boczną krawędź tafli. Daje bardziej jednolitą linię mocowania i pozwala ukryć część elementów technicznych. Profil musi jednak zostać stabilnie połączony z konstrukcją budynku, dlatego również w tym przypadku szczegóły montażu należy rozwiązać przed wykończeniem elewacji.

Nie warto wybierać systemu wyłącznie na podstawie zdjęcia. Rozwiązanie, które dobrze sprawdziło się przy ścianie żelbetowej, może nie być odpowiednie w murze z pustaków lub przy grubej warstwie izolacji.

Czy portfenetr można zamontować na gotowej elewacji?

Portfenetr można zamontować na gotowej elewacji, ale wymaga to sprawdzenia, gdzie znajduje się podłoże nośne i jak gruba jest warstwa ocieplenia. Mocowania muszą przejść przez izolację i zostać osadzone w materiale zdolnym do przeniesienia wymaganych obciążeń.

Podczas prac trzeba ograniczyć zakres uszkodzeń elewacji, zastosować odpowiednie dystanse i ponownie uszczelnić miejsca, w których wykonano otwory. Źle zabezpieczony detal może z czasem stać się drogą wnikania wody albo miejscem wychładzania przegrody.

Z tego powodu pomiar nie powinien ograniczać się do sprawdzenia szerokości okna. Wykonawca musi znać także budowę ściany, grubość ocieplenia, położenie ramy okiennej i możliwość bezpiecznego wprowadzenia kotew.

Jak dopasować portfenetr do elewacji budynku?

Portfenetr warto dopasować do podziałów okien, koloru stolarki oraz pozostałych elementów metalowych na fasadzie. Dobrze zaplanowana balustrada nie konkuruje z przeszkleniem, lecz tworzy z nim jedną kompozycję.

Przezroczyste szkło zachowuje widok i nie ogranicza dopływu światła. Szkło matowe częściowo osłania wnętrze, ale mocniej zaznacza obecność balustrady na elewacji. Tafla grafitowa może dobrze współgrać z ciemną stolarką, choć trzeba pamiętać, że zmienia odbiór koloru fasady i widoku z pomieszczenia.

Znaczenie ma również kolor okuć. Stal nierdzewna tworzy wyraźny, chłodny detal, natomiast elementy lakierowane pod kolor ram okiennych stają się mniej widoczne. W nowoczesnych budynkach często wybiera się możliwie małą liczbę mocowań, jednak ich ograniczenie nigdy nie może odbywać się kosztem nośności konstrukcji.

Jakich błędów unikać przy planowaniu balustrady francuskiej?

Najczęstsze błędy wynikają z pozostawienia decyzji o balustradzie na sam koniec budowy. Gotowa elewacja, brak przygotowanych punktów kotwienia i niewłaściwie rozpoznane podłoże mogą znacznie utrudnić montaż.

Problemy powodują również:

• dobór szkła bez uwzględnienia wymiarów i sposobu podparcia,

• kotwienie wyłącznie w warstwie ocieplenia,

• brak miejsca pomiędzy taflą a elewacją,

• nieuwzględnienie otwierania i mycia okna,

• niedopasowanie wysokości zabezpieczenia do rodzaju budynku,

• wykonywanie szkła wyłącznie na podstawie wymiarów z projektu,

• przypadkowe rozmieszczenie mocowań względem podziałów okna.

Dobra realizacja zaczyna się więc nie od zamówienia tafli, ale od sprawdzenia całego detalu: okna, ściany, izolacji, kotew i szkła.

Portfenetr jest niewielkim elementem fasady, ale odpowiada za bezpieczeństwo osób korzystających z pomieszczenia. Warto więc traktować go jako część projektu budowlanego, a nie dodatek zamawiany dopiero po zakończeniu elewacji.

FAQ – najczęstsze pytania o balustrady francuskie

[Zadzwoń do nas / Wyślij e-mail / Formularz kontaktowy]